Samen met haar prachtige gezin heeft Anja besloten om uit de dagelijkse rat race te stappen, een camper te kopen en te gaan reizen. Zo woonde ze 2 jaar lang in een camper terwijl ze landen als Spanje en Portugal bezochten. Inmiddels hebben zij hun hart verloren aan Portugal en hier een huis gehuurd. Met hun platform en online community; Life Is a Choice, inspireren zij dagelijks gezinnen om ook hun hart te volgen, te gaan reizen en hun kinderen te homeschoolen/unschoolen. Hun inspirerende verhaal delen zij in dit interview. Heel veel leesplezier!
De wereld van thuisonderwijzers en unschoolers
In Nederland is de wereld van thuisonderwijzers en unschoolers enorm klein. Je hebt TO meet TO, dat is voor thuisonderwijzers. Er zullen daar ook vast wel een aantal unschoolers tussen zitten, maar dit is er niet specifiek op gericht. Er zijn hier en daar wel een aantal kleine initiatieven en ik heb het idee dat dit steeds meer toeneemt. Denk bijvoorbeeld aan bepaalde Facebook groepen waar er dingen worden georganiseerd.
Wereldwijd zijn er wel thuisonderwijs/wereldschool community’s te vinden. Zo is er speciaal voor unschoolers een mooi initiatief in bijvoorbeeld Nieuw Zeeland. Ook zijn er veel offgrid community’s die een vorm van unschoolen aanbieden. Denk hierbij aan een soort thuisonderwijs-light waarbij wel lessen worden aangeboden tot aan ‘radical unschooling’ waarbij de kinderen volledig vrij worden gelaten. Via Instagram kun je dit soort community’s vaak vinden.
In Portugal is dit al groter dan in Nederland. Er zijn hier veel alternatieve schoolinitiatieven opgericht de laatste jaren waar veel ruimte is voor eigen creativiteit en veel aandacht voor buiten zijn en de natuur. Maar het is echt goed zoeken en enorm lastig om te vinden. Daarom zijn wij een online community gestart (Life Is a Choice) wat écht gericht is op unschooling of op mensen die geïnspireerd raken door unschooling.
Over Life Is a Choice
De Life Is a Choice community hebben wij opgericht omdat wij echt behoefte hadden om te connecten met gelijkgestemden. Mensen die hetzelfde voor hun kinderen willen, maar soms ook onzeker zijn over hoe ze hun kinderen het beste kunnen ondersteunen. Veel mensen denken dat unschoolen ‘niks doen’ is maar niks is minder waar.
Het is kijken naar je kind en inspringen op zijn of haar interesses. Open communiceren en werken aan je relatie met je kind. Voor ogen houden dat wanneer je wilt dat je kind opgroeit als een zelfverzekerd, weldenkend en creatief persoon dat je dan ook niet voor je kind kan gaan bepalen wat hij of zij zou moeten leren. Of aan zou moeten trekken. Het is ondersteunen en coachen. En dat is niet altijd makkelijk.
Wij zijn zelf opgegroeid met allerlei gedachten over wat ‘zou moeten’. We hebben geleerd dat kinderen sturing nodig hebben omdat er anders niks van ze terecht zou komen. Maar al vanaf dat onze kinderen heel klein waren, zagen we dat deze denkwijze niet waar is. Onze kinderen kunnen heel goed zelf aangeven wanneer ze klaar zijn om iets te doen. Een nieuwe stap te maken in hun ontwikkeling. Het enige wat wij hoeven te doen is te faciliteren en te ondersteunen.
Met Life Is a Choice willen wij ouders verbinden en in het ‘echt’ elkaar kunnen gaan opzoeken. Maar we hebben ook elke maand een masterclass, workshop of Q&A. We nodigen inspirerende mensen uit die inzichten kunnen geven over bijvoorbeeld de ontwikkeling van een kind. Afgelopen maand hadden we een super inspirerende coach die kwam vertellen hoe je een kind kunt helpen uit zijn comfortzone te komen. Door middel van bijvoorbeeld ondersteunend taalgebruik. Deze maand komt er iemand vertellen over Human Design. Allemaal super waardevolle inzichten om nog beter te kunnen inspelen op je kind. Maar ook hoe je met je eigen overtuigingen en angsten om kunt gaan.
Momenteel hebben wij onze camper eventjes ingeruild voor een huisje in Zuidwest Portugal
We waren even klaar met reizen. Klinkt misschien vreemd maar na bijna 2 jaar in de camper te hebben gewoond vonden we een vaste basis wel weer even fijn. Het reizen is fantastisch natuurlijk. Veel tijd met elkaar door brengen en samen op avontuur gaan. De wereld ontdekken. Een betere school bestaat er niet voor een kind. Het altijd samen zijn heeft soms ook zijn nadelen natuurlijk. Het is intensief en je leert je eigen grenzen goed kennen. Open en eerlijk zijn is de beste weg. Gelukkig konden wij samen eigenlijk super goed een ‘flow’ vinden en zaten we veel op één lijn.
Het werken doen we (nog steeds) in blokken
De één werkt en de ander is met de kinderen. Ik heb zelf een zzp onderneming in advisering op het gebied van stralingsbescherming. Totaal weer iets anders, haha. Ik ben vroeger röntgenlaborant geweest in het ziekenhuis en ben van daaruit opgeleid tot stralingsdeskundige. Hieraan werk ik vaak in de ochtend uren. Daarnaast zijn wij tijdens het reizen begonnen met Life Is a Choice. Dit voelt echt als onze missie, we worden hier echt super enthousiast van. Daarnaast deel ik op Instagram veel over ons dagelijks leven in Portugal en als gewoon gezin die het net even anders doet 😉 .
Ook zijn we vaak ’s avonds nog bezig. We vinden het daarom ook fijn dat de kinderen op een, voor Hollandse begrippen, normaal tijdstip op bed liggen. Eventjes tijd voor onszelf. Ik kan mij voorstellen dat sommige mensen hier niet aan moeten denken, maar voor ons was en is het gewoon een manier van leven geworden. De kinderen worden zo snel groot, we genieten daarom van elk moment dat we samen kunnen zijn.
Hoe een gemiddelde dag er voor ons uit ziet
In de ochtend werk ik meestal een paar uurtjes en gaat mijn man met de kinderen op pad. Hij is meestal degene die echt de dingen buiten de deur onderneemt en is ook goed in contacten leggen met anderen. We lunchen altijd samen en daarna gaat mijn man nog even aan de slag.
Momenteel heeft hij zijn eigen bedrijf stil gelegd omdat mijn bedrijf meer inkomsten opleverde. Er is ook gewoon niet meer tijd in een dag. Dus hebben we keuzes moeten maken. Hij verdiept zich veel in traden en crypto’s. In deze tijd ga ik vaak met de kinderen wat meer de creatieve dingen ondernemen. Knutselen, boekjes lezen, proefjes doen, samen koken. Wat er dan ook mag ontstaan die dag.
Daarna doen we vaak nog iets met zijn allen. Of ontmoeten wij andere gezinnen. Hier in Portugal zijn we natuurlijk ook vaak op het strand te vinden.
In de avond werken we vaak aan Life Is a Choice. Dan schrijven wij content, werken wij aan de website of organiseren wij live Zoom’s voor de community.
Echt lesgeven doen we niet
We plannen geen lesjes in, we volgen geen curriculum. Dit is voor iedere unschooler waarschijnlijk anders, maar wij volgen echt volledig onze kinderen. In sommige periodes doen we meer aan bijvoorbeeld lezen en schrijven, en dan volgt er ineens een periode dat ze even alleen maar willen spelen. Alles is goed. Onze oudste (6 jaar) is ontzettend creatief en maakt haar eigen (strip)boeken. Ze verzint haar eigen verhalen, maakt daar tekeningen en teksten bij.
Onze wereld bestaat uit letters en cijfers. Kinderen hebben heel goed door hoe vaak en waarvoor we dat allemaal nodig hebben. Daardoor willen ze dit ook zelf leren, want ze willen ook meedraaien in onze samenleving. Daardoor ontstaat er een intrinsieke motivatie. En wat wij doen is daarop inhaken. We knutselen letters, we lezen veel boeken. Wij zijn elke dag buiten, in de natuur. Ontdekken en spelen. Zoeken dieren op in boeken, bekijken hoe ze leven. Wij zijn actief en betrekken de kinderen in alles wat we doen. Van de boodschappen doen tot aan de was, eten koken en meer. Alles wat bij het dagelijks leven hoort.
Hierdoor leren ze in onze ogen meer en beleven ze meer plezier in het leren zelf, dan wanneer ze moeten doen wat iemand anders tegen hun zegt.
Op thuisonderwijs en unschooling hangt een heel sterk stigma dat deze kinderen geen sociale ontwikkeling zouden hebben.
Echter ik denk dat het tegengestelde waar is. Kinderen komen elke dag in aanraking met andere mensen. Van jong tot oud. Bij de bakker, bij opa en oma, buurtkinderen. Overal.
Op scholen worden vaak 30 kinderen uit dezelfde leeftijd bij elkaar in een klas gezet. Wat je juist ziet in deze omgeving is dat er veel competitie en bewijsdrang ontstaat. Natuurlijk spelen deze kinderen samen, maar er is veel onderzoek gedaan naar dat het de sociale ontwikkeling juist ten goede komt om in contact te zijn met kinderen van alle leeftijden.
Op de Montessori scholen zie je dit vaak ook. Wanneer kinderen in gemengde groepen zijn, krijg je juist dat de ouderen voor de jongeren ‘zorgen’ en de jongeren zichzelf optrekken aan de oudere kinderen. Een veel natuurlijker proces, wanneer je kijkt naar de geschiedenis van de mens. Wij leefden vroeger in stammen (bij inheemse volkeren nog steeds) en er is veel onderzoek gedaan naar de sociale ontwikkeling in deze stammen. Daar zaten kinderen van dezelfde leeftijd niet bij elkaar, maar leefde iedereen met elkaar. Van jong tot oud.
Dat kinderen van dezelfde leeftijd bij elkaar worden gezet is niet dienend voor de kinderen, alleen maar dienend voor het systeem.
Ik zeg ook altijd; als je kinderen vrij zijn in het weekend ga je ook van alles doen, zie je ook allerlei mensen en spelen je kinderen ook vaak samen met andere kinderen. Dan ga je ook niet de hele dag thuis zitten. Thuisonderwijzers en unschoolers hebben gewoon áltijd tijd om dit soort dingen te doen 😉 . Daarom denk ik dat je dit volledig zelf in de hand hebt. En daarin zie ik ook het belang van een community, waarbij je ook anderen kunt opzoeken en samen kunt komen.
Hoe zit het met leerplicht?
In Nederland bestaat er een schoolplicht. Op verschillende gronden kun je je beroepen op vrijstelling hiervan. Als mensen hier meer over willen weten dan wil ik adviseren om te kijken op thuisonderwijs.nl. Hier staat heel veel informatie op. Unschooling wordt niet gezien als een erkende onderwijs vorm. Wel zie je dat er veel overeenkomsten zijn met bijvoorbeeld het democratisch onderwijs, al is de invulling hiervan op verschillende democratische scholen weer anders.
Wil je hier meer over weten? En ben je van plan om voor een langere tijd op reis te gaan? Dan ga je onze online training erg interessant vinden.
Tot slot…
Als je op reis bent kun je natuurlijk school mee op reis nemen. Oftewel het curriculum volgen. Of je laat het helemaal los. En alles wat daartussenin ligt. Dat is iets wat je voor jezelf uit moet vinden en ervaren.
Toen wij vertrokken hadden wij niet gedacht dat wij het zo zouden gaan aanpakken. Maar als je op reis gaat zou ik je juist uitdagen om het eens helemaal los te laten. Mensen leren hun hele leven. Dat is wat mensen doen. Kinderen hoeven op hun 18de niet alles te weten. Wat wel belangrijk is dat ze weten hoe ze hun eigen leerproces kunnen sturen en hier ook plezier aan kunnen beleven. En weten waar je echt blij van wordt en ook weten dat je je gevoel mag volgen. Dat is waar onze generatie echt een gebrek aan heeft. Hoe mooi zal de wereld zijn als we de volgende generatie dit wel kunnen meegeven?
Na dit interview ben ik ook direct lid geworden van de Life Is a Choice community. En ik ben super benieuwd of jij net zo geïnspireerd geraakt bent na het lezen van dit interview als dat ik ben. Laat je het weten in een reactie? Ook als je een vraag aan Anja wilt stellen; deel het gerust.
