Sinds kort hebben Lana en Lyam penvrienden over de hele wereld. Een keuze waar ik ontzettend blij mee ben. Niet alleen omdat het ontzettend leuk is om post te ontvangen, maar vooral omdat het zoveel meer brengt dan ik vooraf had durven dromen. Want als thuisonderwijzer (en mama) ben ik altijd op zoek naar manieren waarop leren natuurlijk, betekenisvol en leuk wordt. En een penvriend blijkt daar een prachtig voorbeeld van te zijn! Benieuwd hoe wij het aanpakken en naar onze tips? Ik deel het allemaal met je in dit blog artikel.
De wereld wordt ineens een stuk kleiner
Voor jonge kinderen is de wereld vaak nog heel abstract. Ze horen over andere landen, leren over continenten en bekijken foto’s van verre plekken. Maar een brief maakt die wereld ineens echt. Want achter die envelop zit een écht kind. Een vriend(in) dat misschien een andere taal spreekt, andere gewoontes heeft of andere dingen leuk vindt. Maar ook een kind dat graag speelt, lacht, tekent en nieuwsgierig is. Dat besef is ontzettend waardevol. Net zoals het rustig laten onderzoeken van overeenkomsten, waar nu alle tijd voor is, en die er daarom ook altijd wel lijken te zijn.
Schrijven (en lezen) krijgt een doel
Laten we eerlijk zijn: een rijtje woorden overschrijven uit een werkboek is voor de meeste kinderen niet bepaald spannend. Net zoals woorden als roos, maan en aap leren lezen. Maar schrijven aan een echte vriend of vriendin? Dat is een heel ander verhaal.
Ineens willen ze hun mooiste letters schrijven. Ze denken na over wat ze willen vertellen. Ze oefenen hun naam, het schrijven in zinnen. Ze vragen hoe je een bepaald woord schrijft. En zonder dat ze het doorhebben, oefenen ze spelling, taal, handschrift én communicatie.
Voor Lana merk ik dat schrijven ineens veel leuker is geworden. Ze wil graag dat haar penvriend haar brief goed kan lezen. Dat geeft haar motivatie die geen werkboek kan evenaren. En ook heeft ze nu extra motivatie om te leren lezen. Ook wanneer de handschriften, soms een beetje lastig te ontcijferen zijn, ziet ze het als een hele fijne puzzel om te onderzoeken.
Een enorm cadeau
Niet alleen het maken van een brief is leuk, maar ook het moment waarop er een envelop in de brievenbus ligt, is minstens zo bijzonder. Zo maken we samen de brief open. We lezen wat hun penvriend(in) heeft geschreven. Soms moeten we woorden vertalen. Soms zoeken we op waar een plaats ligt. Soms bekijken we foto’s van het land waar de brief vandaan komt of luisteren we liedjes of onderzoeken we welke interesses er gedeeld zijn die wij nog niet kennen. Eén brief verandert moeiteloos in een complete aardrijkskunde-, taal- en cultuurles.
En het mooiste is misschien wel dat de nieuwsgierigheid helemaal vanuit de kinderen zelf komt. Opeens willen ze schrijven, lezen, leren en ontdekken. En ook weer mooie dingen creëren voor een ander.
Leren leven in het nu
We leven in een tijd waarin bijna alles direct beschikbaar is. Een berichtje sturen duurt een paar seconden. Een filmpje staat binnen een klik aan. Maar een brief… Daar moet je op wachten. Soms duurt het weken voordat er antwoord komt. En juist dát maakt het zo bijzonder. Kinderen leren dat niet alles meteen hoeft. Dat mooie dingen tijd kosten. Dat wachten ook onderdeel is van de ervaring. En wat is de beloning groot als er eindelijk weer een envelop op de mat valt. En ook dan mogen ze de tijd nemen om deze in volle aandacht te beantwoorden en daarna met elkaar op de post te doen.
Creativiteit zonder scherm
Brieven schrijven is zoveel meer dan woorden op papier zetten. Onze kinderen versieren hun enveloppen. Ze maken tekeningen, knutselen en ze plakken stickers. Ook maken ze eigen foto’s met hun TinyPlay Kindercamera met foto printer. Zodat ze met hun penvriend(in) kunnen delen wat ze zo al doen en wanneer ze iets bijzonders hebben beleefd. Maar het is ook leuk om bijvoorbeeld te laten zien hoe een speeltuin eruit ziet waar de kinderen graag spelen. Daardoor wordt elke brief een klein kunstwerk voor zowel de verzender als ontvanger.




Dit is de TinyPlay Kindercamera met foto printer die wij hebben:
Misschien een goede side note: ik heb zelf rechtstreeks contact met alle moeders met wie Lana en Lyam post uitwisselen. De meeste mama’s heb ik ontmoet in speciale Facebook groepen. En na wat gesprekken en foto’s uitgewisseld te hebben, hebben we adressen uitgewisseld en terwijl de brieven op reis zijn, spreek ik hun tussendoor nog regelmatig. Zo ontstaan er dus ook echte warme vriendschappen. Zo heb ik zelf ook jarenlang post uitgewisseld en warme vriendschappen opgebouwd.
Een prachtige aanvulling op thuisonderwijs
Juist voor gezinnen die thuisonderwijs geven, vind ik penvrienden ontzettend waardevol. Je kunt er zoveel vakken aan koppelen:
- schrijven
- lezen
- aardrijkskunde
- geschiedenis
- cultuur
- kunst
- Engels, Frans, Spaans of andere talen
- sociale vaardigheden
Een brief uit Australië? Tijd om Australië op de wereldkaart te zoeken. Een penvriend uit Noorwegen? Zoek samen uit hoe koud het daar in de winter wordt. Een brief uit Brazilië? Misschien is dat wel het perfecte moment om meer te leren over het regenwoud. Leren ontstaat bijna vanzelf.
Vriendschap kent geen grenzen
Wat mij misschien nog wel het meest raakt, is hoe snel kinderen elkaar accepteren. Ze kijken niet naar afkomst. Niet naar taal. Niet naar cultuur. Ze willen gewoon weten:
- “Heb jij ook een huisdier?”
- “Wat speel jij graag?”
- “Houd jij ook van dinosaurussen?”
Kinderen laten ons zien hoe eenvoudig verbinding eigenlijk kan zijn. En in een wereld waarin verschillen soms zo groot lijken, voelt dat ontzettend hoopvol.
Je hebt helemaal niet veel nodig
Misschien denk je dat het veel werk is. Maar eigenlijk valt dat ontzettend mee.
Je hebt alleen nodig:
- papier
- een envelop
- een postzegel (let wel op dat je Europa postzegels hebt en wereld postzegels)
- wat enthousiasme
Meer niet. Je hoeft geen perfecte schrijver te zijn. Je kinderen hoeven geen lange verhalen te maken. Een paar zinnen, een mooie tekening en een glimlach zijn vaak al genoeg. Al kan ik een TinyPlay Kindercamera met foto printer wel van harte aanraden 🙂 .
Begin gewoon
Twijfel je nog? Dan wil ik je eigenlijk maar één advies geven: Begin gewoon. Zoek een penvriend voor je kind. Laat ze iets vertellen over hun favoriete dier, hun hobby’s of hun gezin. Misschien vinden ze het de eerste keer spannend. Misschien weten ze niet goed wat ze moeten schrijven. Maar geloof me… Zodra die eerste envelop terugkomt, zijn ze verkocht.
Een herinnering voor het leven
Ik weet zeker dat Lana en Lyam zich deze brieven nog lang zullen herinneren. Misschien bewaren ze ze wel jarenlang. Misschien ontstaan er zelfs vriendschappen die jarenlang blijven bestaan. En zelfs als dat niet gebeurt, hebben ze iets geleerd wat geen enkel lesboek kan overbrengen; dat er overal op de wereld kinderen wonen die net als zij dromen, spelen, leren en nieuwsgierig zijn. Dat de wereld groot is. Maar dankzij een simpele brief ook verrassend dichtbij kan voelen. En misschien is dat wel één van de mooiste lessen die we onze kinderen kunnen meegeven.
Heeft jouw kind al een penvriend? Ik ben super benieuwd! Deel het gerust onderaan dit blog artikel. Ook als je nog vragen hebt.

